De tien Montenegrijnse geboden

“Yes you can”, weergalmt het door onze aderen, en niemand die dit tegenspreekt. “Waar een wil is is een weg” luidt de Vlaamse variant. Of “deuredoen” meent de koppige Westvlaamse mentaliteit. Op zich is daar niks mis mee, maar als er geen plaats meer lijkt voor “onmogelijkheden” komen we terecht in een wereld waarbij mensen zich gedwongen voelen om voortdurend tot het uiterste te gaan.. De tien Montenegrijnse geboden bieden een andere kijk op de zaken.

Iedereen kan een marathon lopen, niet?

Ja, ook mensen met een fysieke beperking krijgen schermtijd als ze een berg beklimmen of een diepzeeduik nemen, zeker nu de Para-olympische Spelen gestart zijn. Ik voel dezelfde bewondering uiteraard, maar ik mis mensen op televisie die behoren tot de verliezers, en er niet in geslaagd zijn datzelfde te doen, of er vrede mee nemen dat het maar 12 kilometer zijn in plaats van 20. Het zou wellicht veel ellende voorkomen, want nu lijkt elke atleet van 78 jaar oud ervan overtuigd dat een marathon lopen een kwestie van willen is. En o ja, er bestaat zelfs een wereldrecord 100 meter lopen voor 100-plussers. Hoe zou het zover gekomen zijn?

105-Year-Old Man Sets World Record by Completing 100-Meter Sprint - WSJ

Wie troost mensen nog dat er grenzen zijn?

Vroeger wat het niet beter, en waren de plafonds (soms nog) te hoog voor mensen in onze samenleving, zoals vrouwen, mensen met een beperking, enzovoort. Die werden getroost door anderen en leefden hun leven met een tekort. Vaak was dat onterecht, en het is maar goed dat er opgebokst wordt tegen onmogelijkheden. Met andere woorden: het aftasten van de grenzen en ze – waar mogelijk – verleggen, moet alle kansen krijgen.

Maar mijn vraag blijft: wie troost nog wanneer grenzen niet oneindig rekbaar blijken te zijn?

Yes, you can. | Copiosis
Yes, you can – Copiosis

Het maakbaarheidsideaal dreigt door te schieten

Topsport is niet gezond, dat weten we allemaal. 14 uur werken per dag is dat ook en zwemredder of vader worden op je 60ste klinkt geweldig, maar… wie troost nog indien het niet meer kan, of mag. Vooral ouderen klagen vaak terecht: “wij tellen niet langer mee omdat we niet meer productief zijn.” Ook langdurig zieken of werkzoekenden vallen uit de boot, alsook kinderen.

Het zijn de kleine dingen die het doen

Gelukkig zie ik wel nog troost, en mensen die elkaar onvoorwaardelijk steunen, zelfs als het keer om keer misloopt. En er zijn ook veel mensen die met hun beperkingen leren leven, en er meer dan het beste van maken. Omringd door een liefdevolle omgeving kan het tekort vervagen.

Maar zodra ik de wondere wereld van televisie en commercie aanschouw verneem ik een ander verhaal. Door steeds maar in te zoomen op mogelijkheden worden velen geprogrammeerd dat het onmogelijke onmogelijk is.

Quotes about Everything is possible (232 quotes)
Reclame

In die zin zou elk economisch relanceplan, dat stevig doorduwt op dit gaspedaal, de onmogelijkheden van mensen niet mogen verdringen of ontkennen. Want zonder het te weten geef je stevige impulsen aan een narcistische reflex die in elk van ons zit, of duw je simpelweg nog meer mensen naar de marge. België telt nu reeds meer dan 500 000 langdurig zieken. Hoe zou dat komen?

Je krijgt in het beste geval winstmaximalisatie, maar je krijgt er ook zeer onhebbelijke mensen voor in de plaats, waarbij de blik voornamelijk op de eigen navel gericht is. Trouwens: wat is er mooier dan eervol ten onder gaan?

People say nothing is impossible, but I do nothing every day. |  Encouragement Ecard
Someecards

Er zijn andere ideeën over werken en mogelijkheden

In Montenegro krijg je als toerist de tien geboden op prentkaarten verkocht, die mensen op vakantie knipogend naar familie en vrienden sturen. Je kunt er zelfs deelnemen aan een wereldkampioenschap luieren. De geboden zijn een ironische reactie op de moderne mens, die de mogelijkheidsutopie vaak bekoopt moet met gezondheid en sociaal isolement. Een fijne afsluiter bij deze beschouwing:

De tien Montenegrijnse geboden:

  1. De mens wordt moe geboren en leeft om uit te rusten.
  2. Houd van uw bed zoals u van uzelf houdt.
  3. Rust overdag, zodat je ’s nachts kunt slapen.
  4. Werk niet – werk is dodelijk.
  5. Als je iemand ziet rusten, help hem dan.
  6. Werk zo weinig als je kunt en draag al het werk dat je kunt over op een ander.
  7. In de schaduw is redding – niemand stierf door te rusten.
  8. Werk levert ziekte op – overlijd niet jong.
  9. Als je drang hebt om te werken, ga dan zitten, wacht en je zult zien dat het overgaat.
  10. Als je mensen ziet eten en drinken, benader ze dan. Als je ze ziet werken, trek je dan terug om ze niet lastig te vallen.