Bisdom Brugge distancieert zich van de voorbije Ijzerwake en roept op tot solidariteit

Het Journaal bracht ook dit jaar een kort verslag van de IJzerwake in Steenstrate, die dit jaar in het teken stond van de herdenking van August Borms. Zoals steeds werd de wake voorafgegaan door een eucharistieviering. De vraag luidt wat deze symbolische aanwezigheid betekent voor de joodse gemeenschap en moslimgemeenschap, die er – openlijk of minder openlijk – verfoeid worden. Het Bisdom Brugge laat intussen horen dat ze afstand neemt van gedachtengoed dat mensen uitsluit.

Gevoelige kwestie, maar relevant

De IJzerwake, die zich in 1995 afsplitste van de IJzerbedevaart, wordt zoals steeds voorafgegaan door een gebedswake met consecratie, meestal voorgegaan door oudere priesters of religieuzen. Ook dit jaar was dit het geval. De vraag stelt zich of de kerkgemeenschap zich openlijk kan vereenzelvigen met een manifestatie die politiek geladen is en die de waarden niet uitdraagt van de boodschap van Jezus van Nazareth, die een boodschap van inclusie bracht – los van geloofsovertuiging of afkomst – om deel uit te maken van een wereld in vrede. Lees er maar het verhaal over de ontmoeting tussen Jezus en de Syrofenicische vrouw op na, om maar één voorbeeld te noemen.

Op mooie wijze illustreert dat oude verhaal de waarde van pluralisme: hoe we in de dialoog met andersdenkenden niet onze eigen identiteit verliezen, maar ze juist sterker en beter kunnen leren begrijpen. En in dezelfde beweging klinkt hoe wij de identiteit van de ander kunnen begrijpen. Het belang daarvan op kleine en grote schaal is niet te onderschatten.

Gebedswake

De wake wordt reeds jaren voorgegaan door Norbertijn Herman Dupré van de abdijgemeenschap in Tongerlo. Hij is reeds sedert 2003 regelmatig celebrant, en sinds enkele jaren hoofdcelebrant. In ’t Pallieterke spreekt hij vrijuit over zijn visie over Vlaanderen, maar ook over zijn verleden als slachtoffer van de repressie, na de oorlog. Een man die getekend is, en die vanuit die houding een keuze maakte.

Kan een afbeelding zijn van een of meer mensen
Gebedswake met consecratie op de Ijzerwake 2021

Die keuze is ook duidelijk te zien op de beelden van de wakes, waar hij voorgaat. Met een opvallende stola, waar zwarte leeuwenvlaggen op staan, steekt hij zijn voorliefde voor het Vlaams-nationalistisch gedachtengoed niet onder stoelen of banken. De Ijzerwake zelf plaatste in 2018 de volledige wake op haar Youtube-kanaal.

Tegen islamisering

Op hetzelfde podium werd na de wake, dit jaar, een banner getoond met een duidelijke boodschap, die veel moslims kwetste. Hier alleen al stelt zich de vraag of de kerkgemeenschap zich mag laten verleiden tot het voorgaan in een katholieke gebedsviering bij een manifestatie die zeer ver staat van van inclusieve boodschap die Christus uitdroeg.

De Joodse gemeenschap krijgt geen ruggesteun

Even pijnlijk is de link die sommige aanwezigen leggen met het oorlogsverleden, waarbij onder meer antisemitische tekens opduiken, zoals een vlag die gelink is aan een storm-brigade van de Waffen SS in Langemark. Maar ook op het terrein zelf zijn boeken en beeltenissen te vinden over soldaten die meevochten met Nazi-Duitsland, en soms openlijk antisemitisch waren.

Verontwaardiging

Omdat VRT NWS de gebedswake duidelijk vernoemde werd de wake nadien gecontesteerd door leken, priesters en religieuzen binnen de katholieke gemeenschap. Op een vraag naar een reactie kreeg Spiranti een antwoord van bisschop Lode Aerts en vicaris-generaal Marc Steen van het bisdom Brugge:

“Als kerkgemeenschap willen we meewerken aan verbondenheid en solidariteit in onze samenleving.
Ook in de ontmoetingen met andere godsdiensten kiezen we voor een open en constructieve dialoog. We ijveren voor een hartelijke kerkgemeenschap waarin velen zich thuis mogen voelen. Een gemeenschap met ruimte voor diversiteit. Daarom nemen we afstand van elk extremistisch gedachtengoed dat mensen uitsluit. Wij waren bij het VRT-verslag over de IJzerwake onaangenaam verrast over de viering, waarover geen afspraken met het bisdom waren gemaakt.”

De redactie